അയ്യപ്പസ്വാമിയെ “ധർമ്മശാസ്താവ്” എന്നറിയപ്പെടുന്നത് വെറും ഒരു നാമവിശേഷണമല്ല; അത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദൈവിക ദൗത്യത്തിന്റെ സാരാംശമാണ്. ധർമ്മത്തിന്റെ സംരക്ഷകനായും മാർഗ്ഗദർശകനായും അയ്യപ്പൻ ഭൂമിയിൽ അവതരിച്ചുവെന്ന വിശ്വാസമാണ് ഈ ആശയത്തിന്റെ അടിത്തറ. അയ്യപ്പഭക്തിയുടെ ഹൃദയത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്ന തത്വമാണ് ധർമ്മശാസ്തൃത്വം.
ധർമ്മശാസ്താവ് എന്ന നിലയിൽ, അയ്യപ്പൻ മനുഷ്യരെ സത്യനിഷ്ഠയിലേക്കും ആത്മനിയന്ത്രണത്തിലേക്കും നയിക്കുന്നു. ജീവിതത്തിലെ എല്ലാ സാഹചര്യങ്ങളിലും ധർമ്മം പാലിക്കണം എന്ന സന്ദേശമാണ് അദ്ദേഹം നൽകുന്നത്. ദുഷ്ടതയെ നേരിടാനും നന്മയെ സംരക്ഷിക്കാനും ധൈര്യം നൽകുന്ന ദൈവികശക്തിയാണ് അയ്യപ്പന്റെ സാന്നിധ്യം.
അയ്യപ്പതത്വത്തിൽ ധർമ്മം വെറും നിയമങ്ങളുടെയും ആചാരങ്ങളുടെയും കൂട്ടമല്ല. അത് മനസ്സിന്റെയും പ്രവൃത്തിയുടെയും ശുദ്ധിയാണ്. വ്രതാനുഷ്ഠാനങ്ങൾ, ശുദ്ധാചാരം, കരുണ, വിനയം—ഇവയെല്ലാം ധർമ്മശാസ്താവിന്റെ പാഠങ്ങളാണ്. ഈ പാഠങ്ങൾ ജീവിതത്തിൽ പ്രാവർത്തികമാക്കുമ്പോൾ, മനുഷ്യൻ ആത്മീയ ഉന്നമനത്തിലേക്ക് ഉയരുന്നു.
ശബരിമല തീർത്ഥാടനം, ധർമ്മശാസ്താവിന്റെ പാഠശാലയായി മാറുന്നു. കഠിനമായ യാത്ര, സഹനവും ക്ഷമയും പഠിപ്പിക്കുന്നു. സമത്വദർശനം, അഹങ്കാരനിവൃത്തിയിലേക്കും സാമൂഹിക ഐക്യത്തിലേക്കും നയിക്കുന്നു. ഓരോ അനുഭവവും ധർമ്മത്തിന്റെ പ്രായോഗിക രൂപമാണ്.
ധർമ്മശാസ്താവായ അയ്യപ്പൻ, ഭക്തനോട് ശരണം നൽകുന്നവനും ശിക്ഷിക്കുന്നവനും ഒരുപോലെ ആണ്. ധർമ്മപഥത്തിൽ നിന്ന് വഴിതെറ്റുന്നവനെ ശാസിക്കുകയും, സത്യനിഷ്ഠയോടെ നടക്കുന്നവനെ അനുഗ്രഹിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ദൈവികനീതിയാണ് അയ്യപ്പന്റെ സാന്നിധ്യം.
അതിനാൽ, അയ്യപ്പനെ ധർമ്മശാസ്താവ് എന്നറിയുന്നത്, മനുഷ്യജീവിതത്തിന് ഒരു ദിശാബോധം നൽകുന്നു. ഈ ആശയം, ഭക്തന്റെ ജീവിതത്തെ ധർമ്മവും കാരുണ്യവും സമത്വവും നിറഞ്ഞ ഒരു ആത്മീയപഥത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നു.
